Klasik havuzlardaki derz kararması ve yosun tutma derdi liner havuzda neden olmaz?
Seramik havuzda derz neden kararır, liner havuzda neden kararacak derz yoktur? Derz türleri, yosunun yüzeye tutunma biçimi ve liner havuzda yosunu önleyen bakım.

İçindekiler
Derz nedir ve neden kararır?
Derz, seramik ya da mozaik parçalarının arasındaki dolgudur. Betonarme havuzun iç yüzeyi yüzlerce ya da binlerce parçadan oluşur; parçaların arasını derz dolgusu kapatır. Küçük mozaikli bir havuzda yüzeyin dikkate değer bir bölümü seramik değil, derzdir.
Derz kararır, çünkü çoğu derz dolgusu çimento esaslıdır ve çimento esaslı malzemeler gözeneklidir. Gözenek suyu, suyla birlikte kiri, yağı ve mikroorganizmaları içine alır. Seramiğin sırlı yüzeyi bunları tutmaz; derz tutar. Kararma çoğu zaman üç şeyin birikimidir:
- Kir ve yağ. Vücut yağı, güneş kremi ve tozun gözeneklere yerleşmesi.
- Yosun ve bakteri tabakası. Gözenekli yüzeye tutunan canlılar.
- Metal ve mineral lekesi. Sudaki demir, mangan ve kirecin derze çökmesi.
Buna bir de aşınma eklenir. Yeni Güney Galler Sağlık Bakanlığı'nın havuz rehberi, kalsiyum sertliği düşük suyun çimento esaslı yüzeyleri ve seramik derzini aşındırdığını belirtir. Aşınan derz daha pürüzlü, daha gözenekli ve kire daha açık hale gelir.
Her derz aynı mıdır?
Hayır. Derz dolguları Avrupa standardı EN 13888'e göre sınıflanır ve sınıflar arasında su emme farkı büyüktür.
| Derz türü | Sınıf | 240 dakikada su emme sınırı | Havuzda anlamı |
|---|---|---|---|
| Çimento esaslı, normal | CG1 | En çok 10 gram | Gözeneklidir; kararmaya en açık tür |
| Çimento esaslı, su emmesi azaltılmış | CG2 W | En çok 5 gram | Sürekli su altı için önerilen çimento esaslı sınıf |
| Epoksi (reaksiyon reçineli) | RG | En çok 0,1 gram | Su emmesi çok düşük; temizliği kolay |
Rakamlar Mapei'nin seramik uygulama rehberinde aktarılan standart sınırlarıdır. Aynı üretici, W sınıfının çeşme ve yüzme havuzu gibi sürekli su altında kalan kaplamalar için önerildiğini yazar.
Tablonun gösterdiği şudur: "klasik havuzda derz kararır" genellemesi her havuz için doğru değildir. Epoksi derzle yapılmış, suyu dengede tutulan bir seramik havuzda bu sorun çok daha az yaşanır. Sorunu büyüten, normal çimento esaslı derz ile aksayan bakımın birleşmesidir.
Yosun neden gözenekli yüzeyi sever?
Yosun gözenekli yüzeyi sever, çünkü tutunacak yer bulur ve klordan saklanır.
Havuzlarda "siyah yosun" denen şey aslında bir bakteri türüdür. Bir liner üreticisinin teknik kılavuzu, bu canlının sıva ve seramik derzi gibi pürüzlü, gözenekli yüzeylere kök benzeri yapılarla yerleştiğini, köklerin tümüyle yok edilmesinin zor olduğunu ve bu yüzden kolayca yeniden büyüdüğünü yazar. Üstündeki koruyucu tabaka kloru geçirmez; önce fırçayla kırılması gerekir.
Gözenek ne kadar derinse canlı o kadar korunaklıdır. Derz kararmasının fırçalamakla tam geçmemesinin nedeni de budur: görünen yüzey temizlenir, gözeneğin içi kalır.
Liner havuzda neden derz sorunu olmaz?
Liner havuzda derz sorunu olmaz, çünkü derz yoktur. İç yüzey, havuzun tamamını tek parça kaplayan plastikleştirilmiş PVC membrandır. Parça yoktur, parça arası yoktur, dolgu yoktur.
Yüzeyin kendisi de farklıdır. Aynı teknik kılavuz, vinil linerin diğer havuz yüzeylerine göre daha az gözenekli olduğunu, bu yüzden mikropların yüzeye tutunup içine yerleşemediğini ve linerin bileşiminde mikrop önleyici katkı bulunduğunu belirtir.
| Çimento esaslı derzli seramik | Epoksi derzli seramik | Liner | |
|---|---|---|---|
| Yüzeyde ek yeri | Çok | Çok | Derz yok |
| Gözeneklilik | Derzde yüksek | Derzde çok düşük | Düşük |
| Yosunun tutunması | Kolay | Zor | Zor |
| Fırçalama | Derz araları ayrıca | Yüzey | Yüzey, yumuşak fırçayla |
| Yüzeyin sertliği | Sert | Sert | Yumuşak; sivri cisimden korunmalı |
| Yüzey yorulduğunda | Derz yenilenir, kaplama onarılır | Kaplama onarılır | Liner yenilenir |
Tablo iki yönlüdür. Liner derz derdini ortadan kaldırır ama sert bir yüzey değildir; keskin cisimlere karşı seramik kadar dayanıklı olmaz. Seramik sert ve çizilmeye dayanıklıdır ama derz bakımı ister.
Liner havuzda yosun ne zaman olur?
Liner havuzda yosun, su bakımı aksadığında olur. Yüzeyin pürüzsüz olması yosunu zorlaştırır, engellemez.
Üretici kılavuzu nedenleri açıkça sayar: zayıf dolaşım, düşük klor, pH ve alkalinite dengesizliği. Aynı kılavuz, düzgün dezenfekte edilen ve bakımı yapılan bir havuzda yosun önleyici kullanılmasa bile yosun gelişmemesi gerektiğini de yazar.
Liner havuzda yosunun ilk göründüğü yerler şunlardır:
- Suyun az dolaştığı köşeler ve merdiven arkası.
- Gölgede kalan duvar.
- Su çizgisi.
Bu yerlerin ortak yanı, suyun az hareket etmesi ya da kirin birikmesidir. Fırçalarken önce buralara bak.
Liner havuzda yüzey bakımı nasıl yapılır?
Bakım dört işten oluşur:
- Kloru aralıkta tut. Liner üreticisi CGT serbest klor için 1 ile 3 ppm, pH için 7,2 ile 7,6 aralığını önerir.
- Suyu dolaştır. Pompa yeterli süre çalışmalı, nozullar suyu havuzun her yerine yöneltmelidir.
- Fırçala. Duvarları ve tabanı yumuşak naylon fırçayla düzenli fırçala. Fırçalama, yosunun yüzeye yerleşmesini başlamadan bozar.
- Su çizgisini sil. Yağ ve güneş kremi kalıntısı su çizgisinde birikir; linere uygun temizleyiciyle düzenli sil.
Yapılmayacaklar da bellidir: tel fırça, aşındırıcı sünger, linere doğrudan dökülen asit ya da klor ve bakır içeren yosun önleyicilerin gereğinden fazla kullanımı. Sonuncusu linerde metal lekesi bırakabilir.
Su kalitesinin gövde tipine değil sirkülasyona ve su dengesine bağlı olduğunu su kalitesi yazısında anlattık.
Model Havuz'da iç yüzey
Üç modelin iç yüzeyi de standart düz renk linerdir (0,8 mm) ve paket fiyatına dahildir. Suyu süzen ve dolaştıran sirkülasyon da pakettedir: pompa, kum filtre, 6 yollu vana, skimmer, besleme nozulları ve dip emiş.
Taban ve duvar temizliğini kolaylaştırmak istersen Teknoloji Paketi'ndeki havuz robotu ek parça olarak seçilebilir. Havuz robotu iki modelle sunulur. Süper Manga modelinin güncel fiyatı: 25.000 TL. B100 modelinin güncel fiyatı: 45.000 TL. Robot havuzun temizliğine yardım eder; klorun ve pH'ın takibini senin yerine yapmaz.
Sık sorulanlar
Liner havuzda hiç yosun olmaz mı?
Olur. Klor düşük kalırsa, su dolaşmayan köşeler varsa ya da havuz uzun süre fırçalanmazsa liner yüzeyinde de yosun gelişir. Fark şudur: pürüzsüz yüzeyde yosun daha zor tutunur ve fırçayla daha kolay kalkar.
Seramik havuzda derz kararmasını önlemek mümkün mü?
Büyük ölçüde evet. Su emmesi düşük derz dolgusu ya da epoksi derz seçmek, su dengesini korumak ve derzleri düzenli fırçalamak kararmayı geciktirir. Epoksi derzin su emme sınırı, çimento esaslı derze göre çok daha düşüktür.
Lineri sert fırçayla ya da çamaşır suyuyla temizleyebilir miyim?
Hayır. Liner yumuşak naylon fırçayla temizlenir; tel fırça yüzeyi çizer. Klorlu ürünü doğrudan linere dökmek ya da tableti üstüne bırakmak o noktayı ağartır. Linere uygun temizleyici kullan.
Linerdeki siyah noktalar yosun mudur?
Her zaman değil. Siyah lekeler sudaki metallerden de kaynaklanabilir. Üretici kılavuzuna göre lekenin küçük bir bölümüne pH düşürücü uygulanır; leke açılıyorsa metal kaynaklıdır, açılmıyorsa organik bir neden aranır.
Eski seramik havuzumun derzleri karardı, liner kaplatabilir miyim?
Mevcut betonarme havuza liner kaplamak bir seçenektir. Model Havuz'da liner yenileme ayrı bir hizmettir; havuzunun buna uygun olup olmadığı ve kapsam, havuz görüldükten sonra yazılı teklifte netleşir.
Kaynaklar
- Mapei: Seramik malzemelerin uygulanması rehberi, EN 13888 derz sınıfları ve su emme sınırları
- Mapei: Derz dolguları ve mastikler, W sınıfının havuzlarda kullanımı
- CGT Vinyl Pool Technical Manual: yosun türleri, vinil yüzeyin gözenekliliği ve bakım değerleri
- NSW Health: Yüzme havuzu ve spa rehberi, düşük kalsiyum sertliğinin derze etkisi
Yazan: Model Havuz. Güncelleme: . Bu yazıdaki fiyatlar sitedeki fiyat listesinden alınır; fiyatlar ve paket içeriği güncellenebilir.



















